wholesale jerseys wholesale jerseys china wholesale nfl jerseys from china wholesale jerseys free shipping wholesale nfl jerseys online coach outlet coach handbags outlet coach handbags outlet michael kors handbags outlet michael kors handbags outlet michael kors outlet

Bas�n �lanlar�nda Grafik Tasar�m ve Layout *
Hasip Pekta�, 1993

Bir mal�n ya da hizmetin ücret kar��l�gnda çe�itli ileti�im araçlar�yla geni� halk kitlelerine duyurulmas�na reklam denir. Reklamlar için kullan�lan en yayg�n ileti�im araçlar� gazete ve dergilerdir. Diger reklam türlerine göre ekonomik, kal�c� ve esnek olmas�, saklanabilmesi, her eve girmesi, gazete ve dergilerde yay�nlanan reklamlar� (Bas�n �lanlar�) avantajl� yapmaktad�r. Fakat gazete ve dergi okurunun azl�g�, okunduktan sonra at�lmas�, bask�s�n�n iyi olmamas� bas�n ilanlar�n�n dezavantajlar�d�r.

Bas�n ilanlar� üç ayr� ileti�im arac�nda yay�nlanmaktad�r. Gazeteler, dergiler ve direkt postalard�r. Direkt postay�, sat�� mektuplar�, bro�ürler, prospektüsler, katologlar, el ilanlar�, posta kartlar�, özel yay�n araçlar� ve telefon rehberleri olu�turur.

Bas�n �lan�n�n Haz�rlanmas�
Bir mal�n veya hizmetin ilan� haz�rlanacag�nda öncelikle genel ve özel hedefler belirlenir. Bu belirleme, ilan�n stratejisini ve yarat�c� taktigini ortaya ç�kar�r. Bir bas�n ilan�n�n stratejisinin belirlenmesi a�amalar� ise �unlard�r:

1- �lan�n amac�n�n / amaçlar�n�n belirlenmesi: Amaç bilgi vermek mi, ürünü hat�rlatmak m� yoksa almaya m� ikna etmek olacak? Bu ilanla neyi elde edecegiz? Sonuçta ne bekliyoruz?
2- �rünün ya da hizmetin tam tarifi, özelliklerinin tan�m�.
3-Hedef tüketicinin belirlenmesi, özelliklerinin saptanmas�: Sunulacak ürünün veya hizmetin mü�terisi kim olacak? Çocuklara m�, ev han�mlar�na m�, yeti�kinlere mi, gençlere mi yoksa her ya� grubuna m� hitap edecek? Hedeflenen kitlenin özellikleri nelerdir? �lgi alanlar�, ekonomik yap�lar�, kültür düzeyleri nelerdir? Bunlar� bilmek etkili bir ilan haz�rlayabilmek aç�s�ndan önemlidir. Ayr�ca ürünün hangi gelir grubuna (zengin-orta-fakir) yerle�tirilebilecegini de belirlemek gerekir.
4- �lan, mü�teriye nas�l ula�t�r�lacak? Mü�teri bu ilandan dogrudan m� yoksa dolayl� olarak m� etkilenecek? Mü�terinin duygular�na m� yoksa mant�g�na m� seslenilecek?
5- �rün, tüketiciye ne yarar sagl�yor? Bu ilanda ürünün yarar� nas�l kan�tlanacak?
6- Rakip ürünler için yap�lan ilanlar ve özellikleri nelerdir? Ayn� ürünün piyasadaki çe�itleri nas�l tan�n�yor, etkileri olumlu ya da olumsuz yanlar�, kitlede yaratt�g� güven nedir, ara�t�rmak gerekir.
7– �lan�n yay�nlanacag� arac�n (Medya’n�n) seçimi, ilan�n hacminin belirlenmesi: Hangi gazete ya da dergide yay�nlanacak? Hedef kitlenin ilgilendigi bas�n hangisidir? Bunlar�n izleyici say�s� ne kadard�r? Haz�rlanacak ilan, ne zamanlar ve ne kadar s�kl�kla yay�nlanacak?
8– �lan�n sonuçlar�n�n ölçülmesi: �lan� haz�rlarken etkilerinin sonuçlar�n�n nas�l ölçüleceginin de belirlenmesi gerekir. Yap�lan harcamalar�n bo�a gidip gitmediginin bilinmesi, ilan veren ile reklam ajans� için önemli konulard�r. Stratejisi belirlenen ilanda söylenecek �eylerin seçimi, ilan�n görüntüsünün belirlenmesi ve bunlar�n uygulanmas�, yarat�c� çal��malard�r.

Bas�n �lan�n� Olu�turan Ögeler

A - Ba�l�k
Bir ilanda okuyucunun ilk dikkatini çeken yaz�l� ögedir. Metnin özünü, ilan�n mesaj�n� yans�t�r. Metnin anlam�n� tamamlar.

Görevleri: a) Çarp�c�l�g� saglamak, b) Dogru yolu göstermek, c) Metni okutturmak için tuzak kurmak.

Ba�l�k Çe�itleri:

a) Dolays�z Ba�l�klar: Haber niteligi ta��r, bilgiyi dolays�z verir, çarp�c� degildirler. (4.cilt tamamland�.......5.cilde ba�lad�k.)
b) Dolayl� Ba�l�klar: Kan�ksanm��, al���lm�� seylerle ilgilenmeyen insanlar�n var oldugunu dü�ünerek daha ilgi çekici ba�l�klar kullan�l�r. (Çiftçinin ba� pehlivan�).
c) Birle�ik Ba�l�klar: Dolayl� ve dolaays�z ba�l�klar birlikte kullan�ld�g�nda ilgi çekebilir. (Uluslararas�.......Ulusal kuma��m�z.)
d) Haber Ba�l�klar: Sanki bir gazete haberiymi� gibi sunulan ba�l�klar, her zaman ilgi çeker. (29 0cak 1986 günü Türkiye’den Amerika’y� izledik.)
e) Nas�l’l� Ba�l�klar: Nas�ll� ba�l�klar, merak uyand�r�r, okuyucunun sorunlar�yla ilgili ise, çözüm getiriyorsa ilgi çekicidir. (Türk salças�na Amerika yolu nas�l aç�ld�?)
f) Soru Ba�l�klar: Soruyla yap�lan ba�l�klarda merek uyand�r�c�d�r, ilgi çekicidir. Ki�iyi cevab�n� bulmak için metni tümüyle okumaya yöneltir. (Bu portakal navlun ödenmesini ne kadar bekler?)
g) Emir Ba�l�klar: �nsanlar kendisine emredilenin tersini yapmak isterler, bu nedenle bu tür ba�l�klar biraz rahats�z edicidir. (Acele etme terin kurusun.)

Ba�l�g�n Uzunlugu
Anlat�lmak istenen �eyin durumuna göre k�sa ya da uzun ba�l�k kullan�labilir. Bazen bir sözcükten, bazen elli sözcükten ba�l�k olu�turulabilir.

Resimle Ba�l�g�n �li�kisi
Resim insanlar�n duygular�na seslenir, ba�l�g�n resimle desteklenmesi ilgiyi artt�r�r.

�kinci Ba�l�k (Ba�l�k Alt�)
�lk ba�l�k ilgi çekmek, ikincisi esas fikri vermek için olabilir.
Basl�g�n t�rnakl� olarak verilmesi okuyucunun ilgisini çeker. Sanki bir ki�i söylüyormu� gibi etki yapar.

Ba�ar�l� Ba�l�g�n Özellikleri
a) Özgün olmal�d�r. Kal�pla�m�� degil.
b) �lgi uyand�r�c�, dikkat çekici olmal�d�r.
c) Sözcüklerin anlam� güçlü olmal�d�r. �spatlanabilmelidir.
d) Kolay anla��lmal�d�r. Halk�n anlayacag� dil kullan�lmal�d�r
e) �rünün genel degil en önemli özelligini vermelidir.
f) Bir ödül, yarar vadetmelidir.
g) Metin ve resim gibi ögelerle uyu�malid�r.
h) Olumsuz ba�l�k kullan�lmamal�d�r.
i) Gerekirse ürünün ya da hizmetin ad� kullan�lmal�d�r.
j) Kolay okunan bir yaz� karakteri seçilmelidir.

B - Metin
Metin, ba�l�k ve görüntü ögelerin bir aç�klamas�d�r. Esas görevi ilan� yap�lan ürünün veya hizmetin ilgi çekiciligini saglamakt�r. Bu konudaki tüm bilgileri inan�l�r ve anla��l�r bir dille anlatmak, sonuçta tüketiciyi alma eylemi için harekete geçirmektir. Ayn� zamanda alma eylemini sürekli k�lmakt�r.

Metin yazar�n�n bilmesi gereken üç önemli öge: �rün, Tüketici ve Sat�n alma’d�r. Metinde önce ba�l�ktaki fikirlerin ve delillerin aç�klanmas�, sonra diger üstünlüklerin ve özelliklerin s�ralanmas�, en sonunda da istek ve arzu uyand�r�p eyleme geçmesinin saglanmas� gibi bir dizili� olursa istenilenler süratle aktar�lm��, sonuçta okuyucunun da dikkati dag�lmam�� olur.

Metin Çe�itleri
a) Sebep gösteren metin: �rünün veya hizmetin yaratt�g� olanaklar ve kolayl�klar belirltilirken bunlar�n sebepleri de gösterilir.
b) Mizahi metin: Ucuz ürünlerde daha etkili olur, bazen basit bir öyküyü unutulmaz k�labilir.
c) Anlat�c� metin: �rünün veya hizmetin bütün özellikleri anlat�l�r. Tüketicinin bilgilendirilmesi saglan�r, fakat s�k�c�d�r.
d) Tan�kl� metin: �lan� yap�lan ürünü veya hizmeti denemi�, alm�� ki�ilerin olumlu görü�lerinden yararlan�larak yaz�l�r.
e) Konu�mal� metin: �ki veya daha fazla ki�inin, reklam� yap�lan ürün hakk�ndaki dü�ünceleri, konu�malar�d�r.
f) Öykülü metin: �nsanlar�n ilgisini çeken, onlar�n sorunlar�n� içeren öykülerden olu�turulur.

Metnin Uzunlugu
K�sa metinler, okuyucuyu b�kt�rmamas� bak�m�ndan etkilidir, fakat tüketiciyi ikna edecek, sorusuna yan�t olu�turacak tüm aç�klamalar�n yap�lmas� gerekir.

Etkili ve Ba�ar�l� Bir Metin Özellikleri
a) �lginçlik: Farkl� olan �eyler her zaman insanlar�n ilgisini çeker
b) Basitlik: Hitapedileçek ki�ilerin kültür düzeyi dü�ünülerek anlayacag� dilden yazmak, k�sa sözcük ve k�sa paragraf kullanmak basitligi saglar
c) �nand�r�c�l�k: Halk�n inançlar�n�n çok zor degi�tirilicegi dü�ünülerek; metinde,inand�r�c�, gerçege uygun �eylerden söz edilmelidir..
d) Olumluluk: Seçilen sözcükler pozitif etkide olmal�d�r.. Arçelik çal���rken gürültü yapmaz yerine “ Arçelik sessiz çal���r” demek daha uygundur..
e) A��r� sat�c� olmamak: Önemli görülen birkaç özellikten söz edilmelidir.. Her�eyi ortaya dökmeye gerek yoktur.
f) Ak�c� ve ilgi çekici dil kullanmak: Günlük konu�ma diline uygun olarak, sanki biriyle sohbet ediyormu� gibi olmal�d�r.
g) Harekete geçirmek: �nsanlar�n bir �eyi al�p almamak karars�zl�g�na “ �imdi al�n” , “hemen deneyin” gibi sözcüklerle olumlu yönde etki yapmak gerekir. Metin, ayn� zamanda sat�n alma eyleminde süreklilik de saglamal�d�r..

C - Slogan
Bir ürün veya hizmet, ta��d�g� ay�r�c� özellikleriyle benzer olanlardan ayr�l�r... Kendilerine özgü semboller (Amblem, Logotayp, Slogan) sayesinde belleklere yer ederler.
Sloganlar, reklam hizmetinin çarp�c� bir cümlesinden veya ba�ar�l� bir ba�l�ktan hareketle yarat�l�rlar.. �rün veya hizmetin en önemli ve yararl� özelligini yans�t�rlar, uzun süre belleklerde kalmas�n� saglarlar..

Slogan Çe�itleri
a)Yap�lan i�i ön plana ç�karan sloganlar: “Zaman� Citizen gösterir” (Saat), “ Fayansa at�lan imza” (Seramik)
b) Farkl� ve yararl� özellik anlatan sloganlar: “Her�ey otomatik” (AEG çama��r makinas�) “ Ad� gibi tad� var” ( Tat Konserve)

Ba�ar�l� Slogan�n özellikleri
a) �rünün farkl�l�g�n� vurgulamal�d�r. (Her�ey otomatik)
b) Yapt�g� i�i anlatmal�d�r. (Zaman� Citizen gösterir)
c) Kolay hat�rlanabilmelidir. (Kral bira, lüks bira- Tuborg)
d) Ak�c� bir dille yaz�lmal�d�r. (Dokunmak sevmektir-Aksu)
e) Ba�kalar�n�nkine benzememelidir.
f) Kazand�racag� yarar ve ödül belirtilmelidir.
g) Merak uyand�rmal�d�r..
h) K�sa ve özgün olmal�d�r.
�) S�k s�k degi�tirilmemelidir..

D - Görüntü Ögesi

Reklamlardaki görüntü ögeleri, bir fikrin çabuk ve dolays�z olarak anlat�m�nda sözcüklerden daha etkilidir. Reklamc� Pierre Martineau; “...Resimler, mükemmellik ve aç�kl�klar�yla hiçbir sözcügün ifade edemeyecegi anlat�m gücüne sahiptir. �sterseniz çok güzel bir k�z� tarif etmeyi deneyin, sözcüklerin resmin yan�nda ne kadar aciz kald�g�n� göreceksiniz .” der.
Görüntü ögesi, tüketicide ürünü almak için istek uyand�r�r, ilgisini, dikkatini çeker, metni okumas�n� saglar. dü�üncelere etki edilecek, gerçekler gösterilecekse görüntü ögesi olarak gerçek fotograf veya resim kullan�lmal�d�r. Duygulara seslenilecekse, istek uyand�racaksa, soyut çal��malar, �ekiller kullan�lmal�d�r.

Görüntü Çe�itleri (Kullan��lar�na göre)
a) �rünün bir bölümünün veya tamam�n�n görüntüsü. ürünün kolay tan�nmas�, ak�lda tutlmas� aç�s�ndan etkilidir.
b) �rünün kullan�ma haz�r görüntüsü: �rünle uyumlu ögeler, çevre düzenlemesi ürün imaj�n� artt�r�r.
c) �rünün kullan�m an�ndaki görüntüsü: Tüketici ürünle birlikte hemcinsini gördügünde daha çabuk ilgilenir.
d) �rünün farkl� özelliklerinin görüntüsü: Benzer ürünler aras�nda farkl�lg�n vurgulanmas� inan�l�rl�g� kuvvetlendirir.
e) Hizmetin yap�ld�g� veya ürünün üretildigi fabrika ve benzeri ünitelerin görüntüsü: Tüketicide güven saglar.
f) �rün veya hizmetin kazand�g� ba�ar�lar�n, ödüllerin görüntüsü.
g) �rünü kullanan�n memnuniyetini ifade eden görüntü.
h)�rünü kullanan�n kazançlar�n�n veya kullanmayan�n kay�plar�n�n görüntüsü.
Tekniklerine göre görüntü ögeleri ise fotograflar, illüstrasyonlar ve karikatürlerdir.

Görüntü Ögesinin Özellikleri
a) Dikkat çekici olmal�.
b) Konuyu etkili ve kolayca anlatabilmeli.
c) Tüketicide alma istegi uyand�rmal�.
d) Ba�l�k, metin ve slogan� okutabilmek için merak uyand�rmal�.
e) Yapmac�k olmamal�, inand�r�c� olmal�.
f) Reklam�n diger ögeleri ile uyumlu olmal�.
g) �lgiyi dag�t�c� ayr�nt�lardan ar�nm�� olmal�.
h) Konunun uslubuna uygun olmal�.
�) Renk ve biçim uyumuna dikkat edilmeli

E - Layout
Sözlük anlami, “Te�hir etmek, sergilemek; plana göre düzenlemek, tasarlamak” olan Layout, geni� anlamda, çok bütün ayr�nt�lar�yla bir tasar�m� anlatmak için taslak biçiminde göstermek i�idir.

Layout, bir ilan�n ana ögeleri olan ba�l�g�n, metnin, görüntü ögesinin, slogan�n ve markan�n, ne �ekilde yerle�tirileceginin belirlenmesidir. �lan�n bas�m sonras� görünecek biçiminin bir taslag� olan bu belirleme; grafikere, metin yazar�na, bas�m teknisyenlerine ve reklam verene (Mü�teriye) bilgi verir, yol gösterir.

Reklam tasar�m�nda temel ilke düzendir. Layout dag�n�ksa rahats�z eder, düzenliyse ilgi çeker, konunun kavranmas�na yard�mc� olur. Düzenlemede renk biçim ve yaz� uyumlar� yan�nda, yerle�tirmelerinde de bir birlik, bütünlük olmas� gerekir.
�lgi çekmek için gereksiz gösteri�lere gidilmemelidir. Layout, basit, anla��l�r olmal�d�r. Basitlik: düzensizlikten, s�kl�ktan, belirsizlikten ar�nmad�r.

Layout’ta ilgiyi saglayan ögelerin ag�rl�g�, gücü önemlidir. Biçimlerin büyüklügü, geometrik yap�lar�, renkleri, merkezden uzakl�g�,reklamda ag�rl�k saglayan etmenlerdir. bunlar�n azl�g� ya da çoklugu dikkat çekmede önemli rol oynar. Ag�rl�g�n merkezde toplanmas�, okuyucuyu reklama daha iyi baglar.. Görüntü merkezi olan bu nokta, gerçek merkezin biraz üzerinde yer al�r. Ba�l�g�n veya ürünün buraya yerle�tirilmesi etkiyi artt�r�r.
�nsanlar, genellikle büyük biçimlere, yaz� ve bo�luklara bakarlar. Hareketin ba�lang�ç noktas� buralar olmal�d�r. Reklamda oklar, i�aretler, parmaklar, çizgiler, say�lar, harfler, flamalar,bir seri küçük resim, geometrik biçimler veya belirli yönde yürüyen ki�i yap�sal hareketi saglayan ögelerdir. Ayr�ca bir nesnenin tekrar�, ilgiyi saglar.

Baz� harflerin yap�lar�na biçimsel olarak uygunluk saglayacak �ekilde düzenlenen layout’ta hareketi olu�turmak mümkündür. S, J, Z, C, V, T, H, O biçimi gösterebilir.

Baz� ögelere veya fikirlere digerlerinden fazla önem verilmesi z�tl�k yarat�r. Z�tl�k, farkl�l�kt�r. �lgiyi diri tutar. z�tl�k, ölçüde, renk ve tonlarda, yönde olabilir.

�lan� ya da herhangi bir layout’u meydana getiren ögeler dengesizse ilgi dag�n�kt�r, göz saga sola kaçar. Ögeler z�t olsalar bile kendi içinde uyu�mal�, dazen içinde olmal�d�r. Bütünlügü olan reklamlar, izleyenin dikkatini diri tutar.

Layout’un Boyutu
Bas�n ilanlar�, dergilerde sayfa boyutuna göre (tam, yar�m, çeyrek) gazetelerde ise sütun/santimetre cinsinden belirlenir. Gazeteler,9 sütundur(genel olarak) ve bir sütun 3,8 cm.dir. Dikine tam sayfa ise 53 cm. dir. Reklam boyutunun yatay ölçüsü sütun olarak, dikey ölçüsü santimetre olarak bilinir. Örnegin st/cm’si 40.000 TL. olan bir gazeteye, 2 sütuna/10 cm. bir reklam için 2x10x40.000=800.000 tl. ödenmesi gerekir.

Layout Çe�itleri
Bir ilan veya herhangi bir grafik tasar�m (afi�, kitap kapag�, takvim, vb.) gerçekle�irken dilimizde eskiz, taslak gibi isimlerle an�lan layout’u mutlaka yap�l�r. Layout ise belli a�amalar� kapsar. Bu a�amalara titizlikle uyulursa sonuca daha kolay ula��l�r.

1) Minyatür Layout (Küçük Kroki): Orijinalin 1/4 küçüklügünde haz�rlan�r. Tüm ögeler çok basit olarak gösterilir. Ekonomiktir, zaman ve enerjiden tasarruf saglar. Büyük boyuta dönü�ürken daha geli�tirici fikirlerin ortaya ç�kmas�na olanak saglar.

2) Kabataslak Layout: Minyatür layout’un tam boyutta kabataslak çizimidir, Konunun tam olarak yerle�tirimidir. Ba�l�k ve metin orijinal büyüklükte serbest, illüstrasyon veya fotograf kabataslak çizilir.

3) Kesin Layout: Kabataslag�n ileri a�amadaki bir düzeltimidir. Reklam�n son �eklinin elle yap�lm�� bir kopyesidir. Metin, ayn� puntoda bas�l� dergilerden kesilip al�nm�� yaz�lar�n pikaj yap�lmas� ile olu�turulur. Görüntü ögesi asl�na uygun çizilir, boyan�r.

4) Orijinal layout: Çal��man�n bas�ma haz�r �eklidir. Yaz�lar, dizdirilip, al�nan provalar yerlerine yap��t�r�l�r. Görüntü ögelerinin as�llar� yerle�tirilir. Bas�m öncesi yap�lacak i�ler için renk ayr�mc�s�na gönderilecek duruma getirilir.

�yi Bir Layout’un Özellikleri
1) Amaç, okuyucuyu konudan haberdar etmek, ikna etmek ve egitmek ise, layout, bir ürünün veya hizmetin tan�t�m�n� ba�ar�yla yapmal�d�r.

2) Layout’u olu�turan ögeler: Ölçü, biçim renk ve aral�klar�yla dengeli bir uyum içinde olmal�d�r.

3) Bir layout’u d�� hatlar�yla meydana getiren �ekil, s�k�c� degil, ilgi çekici olmal�d�r. Etkili bir siluet gereklidir.

4) Olabildigince basit olmal�d�r. Özellikle küçük alanlarda yap�lanlar sade olmal�d�r. Gereksiz süsleme ve eklerden kaç�n�lmal�d�r. Her öge, mesaj�n aktar�lmas�na hizmet etmelidir.

5)Layout için gerekli ve kaç�n�lmaz olan bo� alanlara yer verilmelidir. Bo�luklar çok kalabal�k da olsa ilan ögelerinin alg�lanmas�n� kolayla�t�r�r, çekiciligi saglar. Okuyucunun dikkatini yönlendirir. Beyaz alan, önemli herhangi bir ögenin, örnegin metnin, belirtilmesine, öneminin artmas�na izin verir. Fakat a��r� beyaz alanlar�n lüks ifade ettigi de unutulmamal�d�r.

6) Görüntü ögeleri, hitap edilen ki�ilerin ilgi alanlar�na göre seçilmelidir.

7) Layout’ta olabildigince görsel öge kullan�lmal�d�r.

8) reklama ürünü kullanan insan ögesinin girmesi ilgiyi artt�r�r.

9) Yüzler, reklamdan ba�ka yerlere, d��ar�ya bak�yor olmamal�d�r. �zleyenin de ayn� �eyi yapmas�na sebep olur.

10) Reklamdaki yaz�lar�n uyumlu olmas�, ayn� aileden olmas� yararl�d�r. Okuyucuyu yormaz. Ayn� karakterin küçük, büyük harfleri, farkl� puntoda olanlar� bütünlügü bozmaz.

11) Görme olay�n�n genelde soldan saga ve yukar�dan a�ag�ya dogru oldugunu dü�ünerek, Layout’un orta-üst k�sm�na ve tepesine ag�rl�k verilmelidir.

12) Reklamda bir egemen (Dominant) ögenin olmas� gerekir. Egemen olan�n dikkat merkezi olu�turmas�, ikincil olanlar�n ona baglanmas� etkiyi artt�r�r. Büyük ögeler dikkat çekicidir.

13) Görüntü ögesinin bulundugu alan�n, reklam alan�n�n yar�s�ndan büyük olmas�nda yarar vard�r. Daha etkili olabilir.

KAYNAKÇA
Cowan, D.S.Jones, R.V. Gelecegin Reklamc�l�g�. Çeviren: Taner Çelensü. �stanbul, �stanbul Reklam yay�nlar�, 1973
Dunn, S. Watson, Advertising, its role in Modern Marketing. NewYork by Holt, Rinehart and Winston, �nc. 1961, 1969.
Gürba�kan, Süheyl. Bir Reklamc� Aran�yor. �stanbul, �stanbul Reklam Yay�nlar�, 1980
Gürel, Celal. Teorik ve pratik Reklamc�l�k. Ankara, Güne� mat., 1971
Olcay, Saffet. Reklam Nedir Nas�l Yap�lmal�d�r. Ankara, Olcay Yay., 1969
Ögüt, M. Atilla. Biz Müthi� Bir Reklam Yapt�rmak �stiyoruz. �stanbul, Aya Yay�nlar�, 1981
Turnbull, T. Artur-Baird, N. Russell. The Graphics of Communication. NewYork, Rinehard Winston Inc. April, 1964
Urban Dieter, Text im Kommunikations- Design. Deutschland, 1980
�nsal, Yüksel. Bilimsel Reklam ve Pazarlamadaki Yeri. (�kinci Bas�m) �stanbul, Tivi Reklam Yay�nlar�, 1980
Tunç Güngör. Modern Pazarlamada Reklamc�l�k Prensipleri, Kullan�l���, Türk Radyo Reklamc�l�g�. Ankara, Karde� Matbaas�, 1971

* H. Ü. Güzel Sanatlar Fakültesi Sanat Yaz�lar� 5, Ankara, 1993, Sayfa: 91.